Wat is tandsteen en waarom wil je het voorkomen
Tandsteen ontstaat uit tandplak. Tandplak is een zacht laagje van bacteriën en etensresten dat zich elke dag op je tanden vormt. Als je tandplak niet goed verwijdert, wordt het hard door het calcium in je speeksel. Dan ontstaat er tandsteen. Tandsteen is hard en geelbruin van kleur. Het zit vast aan je tanden, vaak langs het tandvlees of achter je voortanden. Na verloop van tijd kan tandsteen zorgen voor gaatjes, ontstoken tandvlees en zelfs verlies van tanden. Ook kun je er een vieze smaak of slechte adem door krijgen. Daarom is het slim om te proberen tandplak elke dag weg te poetsten en zo de vorming van tandsteen te beperken.
Manieren om thuis tandsteen aan te pakken
- Poetsen is de eerste stap tegen tandplak en ook tegen de opbouw van tandsteen. Gebruik altijd een zachte tandenborstel en poets minimaal twee keer per dag. Er zijn speciale tandpasta’s te koop die helpen tegen tandplak en tandsteen. Ze maken tandplak makkelijker los.
- Tussenpoetsen met floss, tandenstokers of ragers. Daarmee haal je plak weg op plekken waar je met je borstel niet bij kunt.
- Spoelen met mondwater met actief zuurstof of chloorhexidine kan ook helpen om bacteriën te verminderen.
- Tandsteen verwijderen met een scaler Sommige mensen proberen thuis met een speciale tandartshaak (scaler) te werken, maar dit brengt risico’s met zich mee. Bij verkeerd gebruik kun je het glazuur of tandvlees beschadigen. Het is daarom veiliger om tandsteen te voorkomen in plaats van zelf te schrapen.
Huismiddeltjes die kunnen helpen
Op internet lees je vaak tips over natuurlijke middelen om tandsteen te verwijderen. Zo gebruiken sommige mensen zuiveringszout (baking soda), witte azijn, olie trekken met kokosolie of het poetsen met een schil van sinaasappel. Deze middelen kunnen tandplak losmaken, maar werken niet tegen hardnekkig tandsteen. Wees voorzichtig met zuren en schurende middelen, want die kunnen je glazuur beschadigen. Een zachte aanpak is beter. Eet weinig suiker en koolhydraten, want bacteriën zetten deze stoffen om in zuur. Dat zuur maakt nieuwe tandplak en tast je tanden aan. Poets altijd na het ontbijt én voordat je naar bed gaat.
- Zuiveringszout (baking soda)
- Witte azijn
- Olie trekken met kokosolie
- Poetsen met een schil van sinaasappel
Wanneer moet je naar de tandarts of mondhygiënist
Als tandsteen eenmaal hard is geworden, lukt het bijna niet meer om het zelf te verwijderen. Dan is het nodig om een afspraak te maken met een tandarts of mondhygiënist. Zij hebben de juiste instrumenten en kennis. De mondhygiënist gebruikt bijvoorbeeld een ultrasoon apparaat of speciale haakjes om tandsteen veilig en pijnloos los te maken. Ook kunnen ze tips geven over je mondverzorging. Zo blijft je gebit langer schoon. Ga minstens één keer per jaar voor een controle en reiniging, ook als je denkt dat je alles goed doet. Op deze manier voorkom je problemen zoals ontstoken tandvlees of gaatjes door ongemerkt tandsteen.
Handige tips om tandsteen te voorkomen
- Drink voldoende water na het eten, zodat je mond zichzelf schoonspoelt.
- Kauw op vezelrijk fruit en groenten, zoals appels en wortels. Deze werken als een natuurlijke borstel.
- Gebruik altijd een schone borstel, vervang deze elke drie maanden en poets niet te hard.
- Let op met frisdrank, vruchtensappen en snoep, want suiker en zuur helpen tandplak ontstaan.
- Vergeet je tong niet schoon te maken: hier blijven veel bacteriën achter die zorgen voor plak en vieze geur.
- Tot slot: laat je gebit regelmatig controleren en schoonmaken bij een professional.
Meest gestelde vragen over zelf tandsteen verwijderen
Is het veilig om thuis tandsteen te verwijderen met een tandartshaakje?
Zelf tandsteen verwijderen met een tandartshaakje kan het glazuur van je tanden of je tandvlees beschadigen. Meestal lukt het niet om tandsteen goed weg te halen. Een tandarts of mondhygiënist doet dit veel veiliger en zonder schade aan te richten.
Helpen huismiddeltjes echt tegen tandsteen?
Sommige huismiddeltjes zoals baking soda of olie trekken kunnen tandplak iets verminderen. Hardnekkig tandsteen krijg je hier niet mee weg. Je voorkomt wel nieuwe aanslag door goed te poetsen en regelmatig te reinigen tussen de tanden.
Kan ik tandsteen helemaal voorkomen?
Tandsteen voorkomen is lastig, want tandplak vormt zich elke dag. Door twee keer per dag goed te poetsen en te flossen, maak je de kans op tandsteen wel veel kleiner.
Wat gebeurt er als ik tandsteen niet laat verwijderen?
Laat je tandsteen lange tijd zitten, dan kan het zorgen voor ontstoken tandvlees, terugtrekkend tandvlees en zelfs het loslaten van tanden. Ook kun je last krijgen van een slechte adem en een vieze smaak in je mond.
Moet ik naar de tandarts als ik zelf tandsteen probeer te verwijderen?
Het is altijd slim om naar de tandarts of mondhygiënist te gaan als je veel tandsteen hebt. Zij halen het veilig weg en geven adviezen zodat je minder snel nieuwe aanslag krijgt.
Tandvlees herstellen en de stappen naar gezonde mond
Kraakbeen herstellen: nieuwe stappen in het genezen van gewrichten
Gezond tandvlees terug: wat je kunt doen bij teruggetrokken tandvlees